Rumunia – Polska. Stadion w Bukareszcie przypomina PGE Narodowy. Co łączy obie areny?

Reprezentacja Polski już 14 listopada zmierzy się na wyjeździe z Rumunią w ramach Ligi Narodów UEFA. Spotkanie zostanie rozegrane na Arena Națională w Bukareszcie. Kibice, którzy spojrzą na ten obiekt, mogą mieć wrażenie, że widzieli już bardzo podobną konstrukcję. I trudno się temu dziwić. Rumuńska arena pod wieloma względami przypomina warszawski PGE Narodowy. Łączy je nie tylko charakterystyczny wygląd i rozsuwany dach, ale również udział tych samych projektantów i inżynierów. Sprawdzamy, co dokładnie łączy oba stadiony, jak powstawały, ile kosztowały i czym różnią się ich konstrukcje.

Bukareszt zamiast Warszawy. Dwa stadiony, jedno architektoniczne podobieństwo

W sobotni wieczór biało-czerwoni wybiegną na murawę Arena Națională w Bukareszcie. To największy stadion w Rumunii, który od momentu otwarcia pełni funkcję najważniejszej areny piłkarskiej w kraju.

Pierwsze spojrzenie na obiekt może przywoływać skojarzenia z PGE Narodowym w Warszawie. Oba stadiony mają charakterystyczne zadaszenie, nowoczesną konstrukcję trybun i możliwość zamknięcia dachu nad boiskiem.

Podobieństwo nie jest przypadkowe. Przy obu projektach uczestniczyło niemieckie biuro architektoniczne Gerkan, Marg und Partner (gmp), a za rozwiązania konstrukcyjne dachów odpowiadało biuro inżynierskie schlaich bergermann partner (SBP).

Nie oznacza to jednak, że mamy do czynienia z identycznymi obiektami. Każdy stadion otrzymał własne rozwiązania konstrukcyjne, dostosowane do założeń architektonicznych i technicznych.

PGE Narodowy – warszawska wizytówka polskiego sportu

Budowa Stadionu Narodowego w Warszawie rozpoczęła się w 2008 roku. Obiekt powstał w miejscu dawnego Stadionu Dziesięciolecia, na prawym brzegu Wisły.

Inwestycja była jednym z najważniejszych przedsięwzięć infrastrukturalnych związanych z przygotowaniami Polski do organizacji mistrzostw Europy w 2012 roku.

Prace budowlane trwały w latach 2008–2011, natomiast oficjalne otwarcie stadionu nastąpiło 29 stycznia 2012 roku.

PGE Narodowy może pomieścić 58 274 widzów podczas wydarzeń sportowych. Jego charakterystycznym elementem jest elewacja utrzymana w biało-czerwonych barwach, nawiązująca do polskiej flagi.

Stadion ma wielofunkcyjny charakter. Odbywają się na nim mecze reprezentacji Polski, wydarzenia sportowe, koncerty i duże imprezy.

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów obiektu jest oczywiście rozsuwany dach. To właśnie jego konstrukcja stanowi jeden z najciekawszych punktów porównania z areną w Bukareszcie.

Arena Națională – rumuński odpowiednik warszawskiego stadionu

Arena Națională została zbudowana w latach 2008–2011. Oficjalne otwarcie nastąpiło 6 września 2011 roku, kiedy reprezentacja Rumunii zmierzyła się z Francją. Spotkanie zakończyło się bezbramkowym remisem.

Nowy stadion powstał w miejscu dawnego obiektu Lia Manoliu, którego historia sięga 1953 roku. Poprzednia arena została zastąpiona nowoczesnym, wielofunkcyjnym obiektem.

Arena Națională oferuje ponad 55 tysięcy miejsc siedzących, a jej pojemność może być zwiększana w zależności od organizowanego wydarzenia.

Stadion jest wyposażony między innymi w:

• rozbudowane zaplecze dla zawodników i organizatorów,
• loże biznesowe i VIP,
• podziemny parking,
• pomieszczenia konferencyjne i restauracyjne,
• centralny telebim,
• rozsuwany dach nad boiskiem.

Obiekt szybko stał się najważniejszą piłkarską areną Rumunii. W 2012 roku gościł finał Ligi Europy UEFA pomiędzy Atlético Madryt a Athletikiem Bilbao. Stadion był również jedną z aren mistrzostw Europy w 2020 roku.

Dach, który łączy oba stadiony. Podobna idea, różne rozwiązania

To prawdopodobnie najbardziej interesujący element całego porównania.

Zarówno PGE Narodowy, jak i Arena Națională posiadają rozsuwane zadaszenie, którego zadaniem jest ochrona murawy i umożliwienie organizowania wydarzeń niezależnie od warunków atmosferycznych.

W obu przypadkach wykorzystano zaawansowane konstrukcje linowe oraz specjalne membrany.

Warszawa – charakterystyczna centralna iglica

Konstrukcja dachu PGE Narodowego jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów stadionu.

Jej centralnym punktem jest charakterystyczna stalowa iglica, zawieszona nad boiskiem. Odgrywa ona ważną rolę konstrukcyjną i jest powiązana z systemem lin podtrzymujących dach.

Według dokumentacji biura SBP konstrukcja wykorzystuje 60 promieniście rozmieszczonych lin, które współpracują z systemem podtrzymującym rozsuwaną membranę.

Najważniejsze informacje:

• centralna stalowa iglica nad boiskiem,
• 60 promieniście rozmieszczonych lin,
• rozsuwana membrana o powierzchni 8400 m² według danych SBP,
• mechanizm pozwalający na składanie dachu w centralnej części stadionu,
• możliwość całkowitego zamknięcia dachu w około 17 minut.

Warto dodać, że w materiałach projektowych gmp powierzchnia ruchomego dachu podawana jest również jako 11 000 m². Wynika to z różnic w przyjętym zakresie pomiaru konstrukcji.

Bukareszt – dach oparty na konstrukcji przypominającej koło

W przypadku Arena Națională zastosowano nieco inne rozwiązanie.

Projekt opiera się na tak zwanej konstrukcji spoke-wheel, czyli układzie przypominającym koło ze szprychami.

Podstawą jest zewnętrzny stalowy pierścień ściskany, z którym współpracuje system promieniście rozmieszczonych lin. Całość tworzy konstrukcję podtrzymującą zarówno stałą część dachu, jak i ruchomą membranę nad boiskiem.

Najważniejsze dane techniczne:

• powierzchnia zewnętrznego dachu: około 29 200 m²,
• powierzchnia rozsuwanego dachu: około 9700 m²,
• powierzchnia elementów poliwęglanowych: około 4500 m²,
• masa konstrukcji stalowej: około 3200 ton,
• masa systemu linowego: około 780 ton,
• maksymalna średnica zastosowanych lin: 135 mm.

Ruchoma membrana może być przechowywana w specjalnej centralnej przestrzeni konstrukcji dachowej.

Warto podkreślić, że bukareszteński dach wykorzystuje bardziej rozbudowany układ pierścieni i lin, podczas gdy warszawska konstrukcja wyróżnia się centralną iglicą.

Oba rozwiązania pokazują, jak zaawansowana inżynieria pozwala tworzyć wielkie zadaszenia bez konieczności stosowania tradycyjnych podpór nad płytą boiska.

Ile kosztowała budowa obu stadionów?

Porównanie kosztów to kolejny interesujący element historii obu obiektów.

PGE Narodowy był ogromnym przedsięwzięciem infrastrukturalnym. Według oficjalnego zestawienia Narodowego Centrum Sportu całkowita wartość inwestycji wyniosła 1 569 370 000 zł netto.

W zestawieniu uwzględniono między innymi:

• projekt i nadzór autorski – około 49,51 mln zł,
• pierwszy etap budowy – około 108,3 mln zł,
• drugi etap budowy – około 1,253 mld zł,
• uzupełnienie wyposażenia – około 122,95 mln zł,
• ekspertyzy i opinie techniczne,
• rezerwę finansową.

Z kolei budowa Arena Națională kosztowała według danych rumuńskiej federacji piłkarskiej około 234 mln euro.

Inwestycja była finansowana wspólnie przez władze Bukaresztu oraz rząd Rumunii.

W tym miejscu warto jednak zaznaczyć, że porównywanie tych kwot wymaga ostrożności. Polska wartość pochodzi z oficjalnego zestawienia kosztów netto, natomiast rumuńska kwota jest publikowaną wartością całkowitą inwestycji. Nie są to więc idealnie porównywalne pozycje księgowe.

Co ciekawe, w przypadku obu stadionów największe wydatki wiązały się nie tylko z samą konstrukcją trybun, ale również z zaawansowaną infrastrukturą, wyposażeniem i systemami technicznymi.

Wspólni projektanci, ale nie identyczne stadiony

Wspólnym mianownikiem obu obiektów jest niemieckie biuro architektoniczne Gerkan, Marg und Partner.

W przypadku PGE Narodowego projekt powstał we współpracy z polskim biurem JSK Architekci oraz inżynierami schlaich bergermann partner.

Przy Arena Națională niemieckie biuro współpracowało między innymi z Uniwersytetem Architektury i Urbanistyki Ion Mincu w Bukareszcie.

Warto zwrócić uwagę również na historię obu inwestycji.

Warszawski stadion powstał na terenie dawnego Stadionu Dziesięciolecia, natomiast Arena Națională wykorzystuje lokalizację i częściowo zachowane nasypy poprzedniego stadionu Lia Manoliu.

Oba obiekty łączy więc nie tylko nowoczesna architektura, ale również sposób wpisania nowych konstrukcji w istniejącą przestrzeń sportową.

Najważniejsze różnice i podobieństwa – Warszawa kontra Bukareszt

Gdyby to Rumunia przyjechała do Warszawy?

W sobotę reprezentacja Polski wystąpi w Bukareszcie, ale gdyby sytuacja była odwrotna, rumuńscy piłkarze przyjechaliby na stadion, który pod względem architektury i rozwiązań technicznych ma wiele wspólnego z ich własną areną.

To właśnie czyni to porównanie tak interesującym.

Nie są to dwa identyczne stadiony, jednak ich historia, projektanci i zastosowane rozwiązania konstrukcyjne pokazują, jak podobne koncepcje architektoniczne mogą zostać zrealizowane w dwóch różnych krajach.

W sobotni wieczór biało-czerwoni powalczą o ligowe punkty na rumuńskiej ziemi. A Arena Națională będzie dla nich nie tylko miejscem kolejnego reprezentacyjnego spotkania, ale również obiektem, który pod wieloma względami przypomina warszawski dom polskiej kadry.

Rumunia – Polska, 14 listopada 2026 roku, godz. 20:45. Arena Națională w Bukareszcie.

Opracowanie W90 na podstawie materiałów PGE Narodowego, niemieckich biur gmp i schlaich bergermann partner, Rumuńskiej Federacji Piłkarskiej oraz dokumentacji dotyczącej inwestycji stadionowych.